مناسبت ها

ماه ریزش رحمت الهی

رجب ماه خدا

خلاصه مطلب

  • در این مقاله می‌خوانید:
  • ۱ -وقایع ماه رجب
  • ۲ -اعمال ماه مبارک رجب
  • فضیلت و اعمال ماه مبارك رجب
  • اعمال مشترك ماه مبارک رجب
  • اعمال شب و روز اول ماه رجب

مجله آنلاین دیفرمگ- یکی از بهترین ماه‌های سال قمری، ماه رجب است که پیامبر اسلام صلی‌الله علیه و آله و سلم فرمود: «ماه رجب برای امت من «ماه استغفار» است. رجب ماه خدا و ماه شعبان ماه من و ماه رمضان ماه امت من است. کسی که یک روز از ماه رجب را روزه گیرد، مستوجب خشنودی خداوند گردد غضب الهی از او دور می‌‌گردد و دری از درهای جهنم به روی او بسته می‌‌شود». در این مقاله به کلیت این ماه اشاراتی شده است. امیدوارم این مطلب مورد استفاده‌ی شما عزیزان قرار بگیرد و ما را هم در دعاهای‌تان شریک نمایید.

 

ماه رجب هفتمین ماه از ماه‌های قمری، ماهی بسیار شریف و از ماه‌های حرام است. رجب نام نهری است در بهشت که از عسل شیرین‌‌تر و از شیر سفیدتر است و هر کس در این ماه روزه دارد، از آن نهر آب می‌نوشد. به ماه رجب، رجب الأصب یعنی ماه ریزش رحمت خداوند بر مردم نیز می‌‌گویند.

در حدیث دیگری آمده است که هر کس سه روز آن را روزه دارد بهشت بر او واجب گردد. در ماه رجب دعاها و اعمال خاصی وارد است که مهم‌ترین آن‌ها «اعمال ایام‌البیض» (13 تا 15 ماه) و اعمال ام‌داوود و برنامه اعتکاف است. این اعمال در کتاب شریف مفاتیح‌الجنان محدث قمی گردآوری‌شده است.

 

وقایع ماه رجب

حوادث تاریخی و مذهبی بسیاری در ماه رجب روی‌داده است که در زیر به آن اشاره می‌‌شود: ولادت حضرت امام باقر علیه‌السلام در سال 57، امام محمدتقی علیه‌السلام در سال 195، میلاد امام علی علیه‌السلام در کعبه، مبعث پیامبر گرامی اسلام صلی‌الله علیه و آله و سلم، شهادت امام موسی بن جعفر علیه‌السلام در سال 182 و شهادت امام علی‌النقی علیه‌السلام در سال 254، وفات ابراهیم فرزند پیامبر اکرم صلی‌الله علیه و آله و سلم در سال دهم هجرت، وفات ابوطالب علیه‌السلام در سال دهم بعثت، رحلت حضرت زینب (بنا به نقلی) و درگذشت ابن سکیت در سال 244 قمری.

لیلةالرغائب (شب آرزوها)

به نخستین شب جمعهٔ ماه رجب گفته می‌شود. در آموزه‌های اسلامی آمده‌است که در این شب فرشتگان بر زمین نزول می‌کنندتا رحمت الهی را به جامعه بشری عرضه نمایند.

فضیلت و اعمال ماه مبارك رجب

ماه رجب و ماه شعبان و ماه رمضان شرافت زیادی دارند و در فضیلت آن‌ها روایات بسیاری واردشده است. از حضرت رسول صلی‌الله علیه و آله روایت‌شده كه: ماه رجب ماه بزرگ خدا است و ماهى در حرمت و فضیلت به آن نمى‌ رسد و جنگیدن با كافران در این ماه حرام است و رجب ماه خدا است و شعبان ماه من است و ماه رمضان ماه امت من است كسى كه یك روز از ماه رجب را روزه بگیرد، موجب خشنودى خدای بزرگ می‌‌گردد و غضب الهى از او دور می‌گردد و درى از درهاى جهنم بر روى او بسته گردد.

از حضرت موسى بن جعفر علیهماالسلام روایت‌شده است كه: هر كس یك روز از ماه رجب را روزه بگیرد، آتش جهنم یك سال از او دور شود و هر كس سه روز از آن را روزه بگیرد بهشت بر او واجب می‌گردد. و همچنین فرمود كه: رجب نام نهرى است در بهشت که از شیر سفیدتر و از عسل شیرین‌تر است. هر كس یك روز از رجب را روزه بگیرد البته از آن نهر بیاشامد.

از امام صادق علیه‌السلام روایت است كه حضرت رسول اکرم صلی‌الله علیه و آله فرمود كه: ماه رجب، ماه استغفار امت من است پس در این ماه بسیار طلب آمرزش كنید كه خدا آمرزنده و مهربان است و رجب را “أصب” می‌گویند زیرا كه رحمت خدا در این ماه بر امت من بسیار ریخته می‌شود پس بسیار بگوئید: «أَسْتَغْفِرُاللهَ وَ أَسْأَلُهُ التَّوْبَةَ».

ابن‌بابویه از سالم روایت كرده است كه گفت: در اواخر ماه رجب كه چند روز از آن مانده بود، خدمت امام صادق علیه‌السلام رسیدم. وقتی نظر مبارك آن حضرت بر من افتاد فرمود كه آیا در این ماه روزه گرفته‌ای؟ گفتم: نه والله اى فرزند رسول خدا صلی‌الله علیه و آله.

فرمود: كه آن‌قدر ثواب از تو فوت‌شده است كه قدر آن را به‌غیراز خدا كسى نمی‌داند به‌درستی كه این ماهى است كه خدا آن را بر ماه‌هاى دیگر فضیلت داده و حرمت آن را عظیم نموده و گرامی داشتن روزه‌دار را در این ماه بر خود واجب گردانیده است. پس گفتم: یابن رسول‌الله اگر در باقیمانده این ماه روزه بدارم آیا به بعضى از ثواب روزه‌داران آن نائل می‌گردم؟

فرمود: اى سالم هر كس یك روز از آخر این ماه را روزه بدارد خدا او را ایمن گرداند از شدت سكرات مرگ و از هول بعد از مرگ و از عذاب قبر و هر كس دو روز از آخر این ماه را روزه بگیرد از صراط به‌آسانی بگذرد و هر كس سه روز از آخر این ماه را روزه بگیرد، ایمن گردد. از ترس بزرگ روز قیامت و از شدت‌‌ها و هول‌‌هاى آن روز و برات بیزارى از آتش جهنم به او عطا كنند.

و بدان كه براى روزه ماه رجب فضیلت بسیار واردشده است و روایت‌شده كه اگر شخصی قادر بر آن نباشد هرروز صد مرتبه این تسبیحات را بخواند تا ثواب روزه آن را دریابد: سُبْحَانَ الْإِلَهِ الْجَلِیلِ سُبْحَانَ مَنْ لایَنْبَغِى التَّسْبِیحُ إِلا لَهُ سُبْحَانَ الْأَعَزِّ الْأَكْرَمِ سُبْحَانَ مَنْ لَبِسَ الْعِزََّ وَ هُوَ لَهُ أَهْلٌ.

اعمال مشترك ماه مبارک رجب

این‌ها اعمالی است كه انجام دادن آن‌ها متعلق به همه ماه است و اختصاصى به روز معینی ندارد و آن چند مورد است:

در تمام ایام ماه رجب دعای ذیل را که روایت‌شده امام زین‌العابدین علیه‌السلام در حجر در غره خواندند، خوانده شود: «یَا مَنْ یَمْلِكُ حَوَائِجَ السَّائِلِینَ وَ یَعْلَمُ ضَمِیرَ الصَّامِتِینَ لِكُلِّ مَسْأَلَةٍ مِنْكَ سَمْعٌ حَاضِرٌ وَ جَوَابٌ عَتِیدٌ اللَّهُمَّ وَ مَوَاعِیدُكَ الصَّادِقَةُ وَ أَیَادِیكَ الْفَاضِلَةُ وَ رَحْمَتُكَ الْوَاسِعَةُ فَأَسْأَلُكَ أَنْ تُصَلِّىَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَقْضِىَ حَوَائِجِى لِلدُّنْیَا وَالْآخِرَةِ إِنَّكَ عَلَى كُلِّ شَىْ ءٍ قَدِیرٌ».

دعایی را كه از امام صادق علیه‌السلام روایت‌شده، خوانده شود:
«خَابَ الْوَافِدُونَ عَلَى غَیْرِكَ وَ خَسِرَالْمُتَعَرِّضُونَ إِلا لَكَ وَ ضَاعَ الْمُلِمُّونَ إِلا بِكَ وَ أَجْدَبَ الْمُنْتَجِعُونَ إِلا مَنِ انْتَجَعَ فَضْلَكَ بَابُكَ مَفْتُوحٌ لِلرَّاغِبِینَ وَ خَیْرُكَ مَبْذُولٌ لِلطَّالِبِینَ وَ فَضْلُكَ مُبَاحٌ لِلسَّائِلِینَ وَ نَیْلُكَ مُتَاحٌ لِلْآمِلِینَ وَ رِزْقُكَ مَبْسُوطٌ لِمَنْ عَصَاكَ وَ حِلْمُكَ مُعْتَرِضٌ لِمَنْ نَاوَاكَ عَادَتُكَ الْإِحْسَانُ إِلَى الْمُسِیئِینَ وَ سَبِیلُكَ الْإِبْقَاءُ عَلَى الْمُعْتَدِینَ اللَّهُمَّ فَاهْدِنِى هُدَى الْمُهْتَدِینَ وَارْزُقْنِى اجْتِهَادَ الْمُجْتَهِدِینَ وَلا تَجْعَلْنِى مِنَ الْغَافِلِینَ الْمُبْعَدِینَ وَاغْفِرْلِى یَوْمَ الدِّینِ».
از امام صادق علیه‌السلام روایت‌شده كه در ماه رجب این خوانده شود:
«اللَّهُمَّ إِنِّى أَسْأَلُكَ صَبْرَ الشَّاكِرِینَ لَكَ وَ عَمَلَ الْخَائِفِینَ مِنْكَ وَ یَقِینَ الْعَابِدِینَ لَكَ اللَّهُمَّ أَنْتَ الْعَلِىُّ الْعَظِیمُ وَ أَنَا عَبْدُكَ الْبَائِسُ الْفَقِیرُ أَنْتَ الْغَنِىُّ الْحَمِیدُ وَ أَنَا الْعَبْدُ الذَّلِیلُ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ امْنُنْ بِغِنَاكَ عَلَى فَقْرِى وَ بِحِلْمِكَ عَلَى جَهْلِى وَ بِقُوَّتِكَ عَلَى ضَعْفِى یَا قَوِىُّ یَا عَزِیزُ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ الْأَوْصِیَاءِ الْمَرْضِیِّینَ وَاكْفِنِى مَا أَهَمَّنِى مِنْ أَمْرِ الدُّنْیَا وَالْآخِرَةِ یَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ».

قابل‌توجه است که ادعیه دیگری نیز برای این ماه عزیز ذکرشده است که می‌‌توانید به مفاتیح‌الجنان مبحث اعمال ماه رجب رجوع نمایید.
از حضرت رسول اکرم صلی‌الله علیه و آله روایت‌شده كه هر كس در ماه رجب صد مرتبه بگوید: «أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ الَّذِى لا إِلَهَ إِلا هُوَ وَحْدَهُ لاشَرِیكَ لَهُ وَ أَتُوبُ إِلَیْهِ» و آن را به صدقه ختم فرماید حق‌تعالی براى او به رحمت و مغفرت و كسى كه چهارصد مرتبه بگوید بنویسد براى او اجر صد شهید عطا فرماید.
از نبی مکرم اسلام روایت است: كسى كه در ماه رجب هزار مرتبه “لا إِلَهَ إِلا اللهُ” بگوید خداوند عزوجل براى او صد هزار حسنه عطا کند و براى او صد شهر در بهشت بنا فرماید.

روایت است كسى كه در رجب در صبح هفتاد مرتبه و در شب نیز هفتاد مرتبه بگوید: “أَسْتَغْفِرُاللهَ وَ أَتُوبُ إِلَیْهِ” و پس از اتمام ذکر، دست‌‌ها را بلند كند و بگوید: “اللَّهُمَّ اغْفِرْلِى وَ تُبْ عَلَىَّ” اگر در ماه رجب بمیرد خدا از او راضى باشد و به بركت ماه رجب، آتش او را حس نكند.

در کل این ماه هزار مرتبه ذکر:

أَسْتَغْفِرُاللهَ ذَاالْجَلالِ وَالْإِكْرَامِ مِنْ جَمِیعِ الذُّنُوبِ وَالْآثَامِ” گفته شود؛ تا خداوند رحمان او را بیامرزد.
سید بن طاووس در اقبال از حضرت رسول اکرم صلی‌الله علیه و آله فضیلت بسیاری براى خواندن سوره قل هو الله أحد نقل کرده است که ده هزار مرتبه یا هزار مرتبه یا صد مرتبه در این ماه تلاوت شود و نیز روایت كرده كه هر كس در روز جمعه ماه رجب صد مرتبه سوره قل هو الله أحد را بخواند براى او در قیامت نورى شود كه او را به بهشت بكشاند.

سید بن طاووس از حضرت رسول اکرم صلی‌الله علیه و آله روایت كرده كه:

هر كس در روز جمعه ماه رجب، مابین نماز ظهر و عصر چهار ركعت نماز بگزارد و در هر ركعت حمد یک‌مرتبه و آیة الكرسى هفت مرتبه و قل هو الله أحد پنج مرتبه بخواند و سپس ده مرتبه بگوید:

«أَسْتَغْفِرُ اللهَ الَّذِى لا إِلَهَ إِلا هُوَ وَ أَسْأَلُهُ التَّوْبَةَ» حق‌تعالی براى او از روزى كه این نماز را گزارده تا روزى كه بمیرد هرروز هزار حسنه به او عطا فرماید و او را به هر آیه‌‌ای كه خوانده شهرى در بهشت از یاقوت سرخ و به هر حرفى قصرى در بهشت از دُرّ سفید دهد و تزویج فرماید او را حورالعین و از او راضى شود.

سه روز از این ماه را كه پنجشنبه و جمعه و شنبه باشد روزه گرفته شود زیرا كه روایت‌شده هر كس در یكى از ماه‌‌هاى حرام، این سه روز را روزه بدارد حق‌تعالی براى او ثواب نهصد سال عبادت بنویسد.

از حضرت رسول اکرم صلی‌الله علیه و آله روایت‌شده است كه: هر كس در یک‌شب از شب‌‌هاى ماه رجب ده ركعت نماز به این نحو که در هر ركعت حمد و قل یا ایها الكافرون یك مرتبه و توحید سه مرتبه بخواند، خداوند گناهان او را می‌‌آمرزد.

ماه ریزش رحمت الهی
ماه ریزش رحمت الهی
اعمال شب و روز اول ماه رجب
شب اول

این شب، شب شریفى است و در آن چند عمل واردشده است.

وقتی هلال ماه دیده شد فرد بگوید:

«اللَّهُمَّ أَهِلَّهُ عَلَیْنَا بِالْأَمْنِ وَالْإِیمَانِ وَالسَّلامَةِ وَالْإِسْلامِ رَبِّى وَ رَبُّكَ اللهُ عَزَّوَجَلَّ» و از حضرت رسول صلی‌الله علیه و آله منقول است كه چون هلال رجب را مى ‌دید، مى ‌گفت: «اللَّهُمَّ بَارِكْ لَنَا فِى رَجَبٍ وَ شَعْبَانَ وَ بَلِّغْنَا شَهْرَ رَمَضَانَ وَ أَعِنَّا عَلَى الصِّیَامِ وَالْقِیَامِ وَ حِفْظِ اللِّسَانِ وَ غَضِّ الْبَصَرِ وَلاتَجْعَلْ حَظَّنَا مِنْهُ الْجُوعَ وَالْعَطَشَ».

غسل: حضرت رسول اکرم صلی‌الله علیه و آله فرموده‌اند: هر كس ماه رجب را درك كند و اول و وسط و آخر آن ماه را غسل نماید، از گناهان خود پاک می‌‌شود مانند روزى كه از مادر متولد شده است.
زیارت امام حسین علیه‌السلام.
بعد از نماز مغرب بیست ركعت یعنی 10 تا دو رکعتی نماز گزارده شود تا خود، اهل، مال و اولادش محفوظ بماند و از عذاب قبر در پناه باشد.
بعد از نماز عشاء دو ركعت نماز گزارده شود بدین نحو: در ركعت اول حمد و ألم نشرح یك مرتبه و توحید سه مرتبه و در ركعت دوم حمد و ألم نشرح و توحید و معوذتین خوانده شود و پس از سلام، سى مرتبه لا إِلَهَ إِلا اللهُ بگوید و سى مرتبه صلوات بفرستد تا حق‌تعالی گناهان او را بیامرزد مانند روزى كه از مادر متولد شده است.

روز اول رجب

این روز، روز شریفى است و برای آن چند عمل ذکر شده است:

روزه: روایت‌شده كه حضرت نوح علیه‌السلام در این روز به كشتى سوار شد و به كسانى كه همراه او بودند، امر فرمود: روزه بگیرند که هر كس این روز را روزه بگیرد، آتش جهنم یك سال از او دور شود.

غسل.

زیارت امام حسین علیه‌السلام. از امام جعفرصادق علیه‌السلام روایت‌شده است که: هر كس امام حسین علیه‌السلام را در روز اول رجب زیارت کند، خداوند او را بیامرزد. البته قابل ذکر است که زیارت از راه دور هم مورد قبول است ان‌شاءالله.

 

منبع
دانشنامه اسلامی
برچسب ها

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین ببینید

بستن
بستن